॥ वाल्मीकि रामायण – किष्किन्धाकाण्ड ॥
॥ vālmīki rāmāyaṇa – kiṣkindhākāṇḍa ॥
॥ सर्ग ३॥
॥ sarga 3॥
Перевод с санскрита: Анна Устюгова
वचो विज्ञाय हनुमान्सुग्रीवस्य महात्मनः ।
पर्वतादृष्यमूकात्तु पुप्लुवे यत्र राघवौ ॥१॥
vaco vijñāya hanumānsugrīvasya mahātmanaḥ
parvatādṛṣyamūkāttu pupluve yatra rāghavau
Речь Сугривы восприняв, Хануман Махатма с горы Ршьямуки прыгнул туда, где были потомки Рагху.
स तत्र गत्वा हनुमान्बलवान्वानरोत्तमः ।
उपचक्राम तौ वाग्भिर्मृद्वीभिः सत्यविक्रमः ॥२॥
sa tatra gatvā hanumānbalavānvānarottamaḥ
upacakrāma tau vāgbhirmṛdvībhiḥ satyavikramaḥ
Туда придя,Тот Хануман, сильный, лучший из обезьян, истинно мужественный подошёл к ним с речами нежными.
स्वकं रूपं परित्यज्य भिक्षुरूपेण वानरः ।
आबभाषे च तौ वीरौ यथावत्प्रशशंस च ॥३॥
svakaṃ rūpaṃ parityajya bhikṣurūpeṇa vānaraḥ
ābabhāṣe ca tau vīrau yathāvatpraśaśaṃsa ca
Свою форму оставив, и под видом монаха обезьяна обратилась к тем героям надлежащим образом и восхвалила.
राजर्षिदेवप्रतिमौ तापसौ संशितव्रतौ ।
देशं कथमिमं प्राप्तौ भवन्तौ वरवर्णिनौ ॥४॥
rājarṣidevapratimau tāpasau saṃśitavratau
deśaṃ kathamimaṃ prāptau bhavantau varavarṇinau
“О прекрасные господа, подобные царственным мудрецам и Богам, отшельники, строго соблюдающие обет, почему в это место вы пришли?
त्रासयन्तौ मृगगणानन्यांश्च वनचारिणः ।
पम्पातीररुहान्वृक्षान्वीक्षमाणौ समन्ततः ॥५॥
trāsayantau mṛgagaṇānanyāṃśca vanacāriṇaḥ
pampātīraruhānvṛkṣānvīkṣamāṇau samantataḥ
Заставляющие бояться толпы газелей и других лесных жителей, на берегу Пампы растущие деревья рассматривающие со всех сторон.
इमां नदीं शुभजलां शोभयन्तौ तरस्विनौ ।
धैर्यवन्तौ सुवर्णाभौ कौ युवां चीरवाससौ ॥६॥
imāṃ nadīṃ śubhajalāṃ śobhayantau tarasvinau
dhairyavantau suvarṇābhau kau yuvāṃ cīravāsasau
Эту реку с прекрасными водами украшающие, мужественные, статные, сияющие золотом. Кто вы, одетые в тряпье?
सिंहविप्रेक्षितौ वीरौ सिंहातिबलविक्रमौ ।
शक्रचापनिभे चापे प्रगृह्य विपुलैर्भुजैः ॥७॥
siṃhaviprekṣitau vīrau siṃhātibalavikramau
śakracāpanibhe cāpe pragṛhya vipulairbhujaiḥ
Глядящие как львы герои, у которых доблесть сильна как у львов, похожие на лук Индры два лука держащие мощными руками.
श्रीमन्तौ रूपसम्पन्नौ वृषभश्रेष्ठविक्रमौ ।
हस्तिहस्तोपमभुजौ द्युतिमन्तौ नरर्षभौ ॥८॥
śrīmantau rūpasampannau vṛṣabhaśreṣṭhavikramau
hastihastopamabhujau dyutimantau nararṣabhau
Великолепные, одарённые красотой, у которых доблесть наилучших быков, у которых руки похожи на хобот слона, сияющие быки среди мужей.
प्रभया पर्वतेन्द्रोऽयं युवयोरवभासितः ।
राज्यार्हावमरप्रख्यौ कथं देशमिहागतौ ॥९॥
prabhayā parvatendro’yaṃ yuvayoravabhāsitaḥ
rājyārhāvamaraprakhyau kathaṃ deśamihāgatau
Вашим блеском озарен этот Повелитель гор, заслуживающие царства, похожие на богов. Почему пришли в страну?
पद्मपत्रेक्षणौ वीरौ जटामण्डलधारिणौ ।
अन्योन्यसदृशौ वीरौ देवलोकादिवागतौ ॥१०॥
padmapatrekṣaṇau vīrau jaṭāmaṇḍaladhāriṇau
anyonyasadṛśau vīrau devalokādivāgatau
Лотосолистоглазые герои, несущие круг спутанных волос, друг другу соответствующие герои, словно из мира богов пришедшие.
यदृच्छयेव सम्प्राप्तौ चन्द्रसूर्यौ वसुन्धराम् ।
विशालवक्षसौ वीरौ मानुषौ देवरूपिणौ ॥११॥
yadṛcchayeva samprāptau candrasūryau vasundharām
viśālavakṣasau vīrau mānuṣau devarūpiṇau
Словно внезапно сошедшие Луна и Солнце на землю, широкогрудые герои, два человека, воплощенные боги.
सिंहस्कन्धौ महासत्त्वौ समदाविव गोवृषौ ।
आयताश्च सुवृत्ताश्च बाहवः परिघोत्तमाः ।
सर्वभूषणभूषार्हाः किमर्थं न विभूषिताः ॥१२॥
siṃhaskandhau mahāsattvau samadāviva govṛṣau
āyatāśca suvṛttāśca bāhavaḥ parighottamāḥ
sarvabhūṣaṇabhūṣārhāḥ kimarthaṃ na vibhūṣitāḥ
Львиноплечие, благородные, словно возбужденные быки. Почему не украшены длинные и красивосложенные руки, словно огромные бревна, заслуживающие быть украшенными всеми украшениями?
उभौ योग्यावहं मन्ये रक्षितुं पृथिवीमिमाम् ।
ससागरवनां कृत्स्नां विन्ध्यमेरुविभूषिताम् ॥१३॥
ubhau yogyāvahaṃ manye rakṣituṃ pṛthivīmimām
sasāgaravanāṃ kṛtsnāṃ vindhyameruvibhūṣitām
Обоих я считаю подходящими защищать эту землю, вместе со всеми океанами и лесами, украшенную Виндхьей и Меру.
इमे च धनुषी चित्रे श्लक्ष्णे चित्रानुलेपने ।
प्रकाशेते यथेन्द्रस्य वज्रे हेमविभूषिते ॥१४॥
ime ca dhanuṣī citre ślakṣṇe citrānulepane
prakāśete yathendrasya vajre hemavibhūṣite
И эти луки цветные, полированные, пестро раскрашенные, сияют словно Индры палицы, золотом украшенные.
सम्पूर्णा निशितैर्बाणैर्तूणाश्च शुभदर्शनाः ।
जीवितान्तकरैर्घोरैर्ज्वलद्भिरिव पन्नगैः ॥१५॥
sampūrṇā niśitairbāṇairtūṇāśca śubhadarśanāḥ
jīvitāntakarairghorairjvaladbhiriva pannagaiḥ
Колчаны, красивые на вид, наполнены острыми стрелами, смерть несущими, страшными словно воспламеняющимися змеями.
महाप्रमाणौ विपुलौ तप्तहाटकभूषितौ ।
खड्गावेतौ विराजेते निर्मुक्तभुजगाविव ॥१६॥
mahāpramāṇau vipulau taptahāṭakabhūṣitau
khaḍgāvetau virājete nirmuktabhujagāviva
Огромные, обширные, блестящим золотом украшенные, эти мечи сияют словно освобожденные змеи.
एवं मां परिभाषन्तं कस्माद्वै नाभिभाषथः ॥१७॥
evaṃ māṃ paribhāṣantaṃ kasmādvai nābhibhāṣathaḥ
Ко мне так говорящему почему не обращаетесь?
सुग्रीवो नाम धर्मात्मा कश्चिद्वानरयूथपः ।
वीरो विनिकृतो भ्रात्रा जगद्भ्रमति दुःखितः ॥१८॥
sugrīvo nāma dharmātmā kaścidvānarayūthapaḥ
vīro vinikṛto bhrātrā jagadbhramati duḥkhitaḥ
По имени Сугрива, осознающий долг, обезьяний вожак, герой, обиженный братом, грустный бродит по земле.
प्राप्तोऽहं प्रेषितस्तेन सुग्रीवेण महात्मना ।
राज्ञा वानरमुख्यानां हनुमान्नाम वानरः ॥१९॥
prāpto’haṃ preṣitastena sugrīveṇa mahātmanā
rājñā vānaramukhyānāṃ hanumānnāma vānaraḥ
Я, обезьяна по имени Хануман, пришел, посланный тем Сугривой махатмой, царем среди глав обезьян.
युवाभ्यां सह धर्मात्मा सुग्रीवः सख्यमिच्छति ।
तस्य मां सचिवं वित्तं वानरं पवनात्मजम् ॥२०॥
yuvābhyāṃ saha dharmātmā sugrīvaḥ sakhyamicchati
tasya māṃ sacivaṃ vittaṃ vānaraṃ pavanātmajam
Осознающий долг Сугрива хочет дружбы с вами. Его советник, я, известная обезьяна, родной сын ветра,
भिक्षुरूपप्रतिच्छन्नं सुग्रीवप्रियकाम्यया ।
ऋष्यमूकादिह प्राप्तं कामगं कामरूपिणम् ॥२१॥
bhikṣurūpapraticchannaṃ sugrīvapriyakāmyayā
ṛṣyamūkādiha prāptaṃ kāmagaṃ kāmarūpiṇam
Скрытый под видом нищего монаха, с желанием показать хорошее расположение Сугривы, от Ришьямуки явившийся, по собственному желанию идущий, изменяющий свою форму по желанию.”
एवमुक्त्वा तु हनुमांस्तौ वीरौ रामलक्ष्मणौ ।
वाक्यज्ञौ वाक्यकुशलः पुनर्नोवाच किंचन ॥२२॥
evamuktvā tu hanumāṃstau vīrau rāmalakṣmaṇau
vākyajñau vākyakuśalaḥ punarnovāca kiṃcana
Так сказав же тем героям Раме и Лакшмане, знатокам слова, Хануман, искусный в речах, больше не сказал ничего.
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य रामो लक्ष्मणमब्रवीत् ।
प्रहृष्टवदनः श्रीमान्भ्रातरं पार्श्वतः स्थितम् ॥२३॥
etacchrutvā vacastasya rāmo lakṣmaṇamabravīt
prahṛṣṭavadanaḥ śrīmānbhrātaraṃ pārśvataḥ sthitam
Эту его речь услышав, с обрадованным лицом, великолепный Рама Лакшмане, брату находящемуся около, сказал:
सचिवोऽयं कपीन्द्रस्य सुग्रीवस्य महात्मनः ।
तमेव काङ्क्षमाणस्य ममान्तिकमुपागतः ॥२४॥
sacivo’yaṃ kapīndrasya sugrīvasya mahātmanaḥ
tameva kāṅkṣamāṇasya mamāntikamupāgataḥ
“Этот советник владыки обезьян Сугривы Махатмы, ко мне, его ищущему, пришел.
तमभ्यभाष सौमित्रे सुग्रीवसचिवं कपिम् ।
वाक्यज्ञं मधुरैर्वाक्यैः स्नेहयुक्तमरिन्दमम् ॥२५॥
tamabhyabhāṣa saumitre sugrīvasacivaṃ kapim
vākyajñaṃ madhurairvākyaiḥ snehayuktamarindamam
О сын Сумитры, обратись к нему с приятными речами, советнику Сугривы, обезьяне, знатоку слова, дорогому победителю врагов.”